In de luwte

Saar is te midden van een stortbui aangekomen. We hebben haar jas op de verwarming gelegd, in de hoop dat deze droog is als ze straks weggaat. Inmiddels zit ze met een kopje thee in mijn spreekkamer, en druipt de regen niet meer van haar af. Nu is het de irritatie die deze rol vervult. ‘Ik snap er niks van’, snuift ze. ‘Ik kom hier nu al maanden. Ik ben op tijd, ik volg de online module die je voor mij hebt klaargezet, ik heb het er met mijn vrienden over, en toch krijg ik die stress niet uit mijn lijf’.

Ik voel met Saar mee. 27 jaar. De wereld aan haar voeten. Op de middelbare school blonk ze niet uit in een bepaald vak. Wel in de manier waarop het haar lukte om allerlei dingen naast elkaar te doen: veel sporten, bijbaantje, afspreken met vriendinnen, leuke uitjes met haar vriend. Dit heeft ze gedurende haar studie vrijwel moeiteloos volgehouden. Er kwamen een jaarclub, dispuut en meerdere sportclubjes bij, maar dat vond ze juist prettig. Haar volle agenda dwong haar efficiënt te plannen en dan was ze op haar best. Geen ruimte voor afleiding. Tijdens een afgebakende tijd in de flow. Daarna eventueel een ‘powernapje’ en dan ging ze, hup, weer op pad om andere leuke dingen doen.

Inmiddels zit Saar in het vierde jaar van haar promotietraject aan de universiteit. Ze ligt mooi op schema: heeft al een aantal artikelen gepubliceerd, en zit in de afrondende fase van haar laatste artikel. Haar leven kwam plots in de luwte terecht. Tuurlijk, er was wel stress rondom dat laatste artikel, maar agenda raakte leger. Vriendinnen waren afgestudeerd en verhuisd, haar vriend woont een poosje in het buitenland. Maanden, zo niet jaren, had ze gehunkerd naar dit moment. Even helemaal niets. Nu het eindelijk zo ver is, voelt ze zich ellendig. En dat irriteert haar mateloos, vertelt ze me nu. Saar is gewend om met een efficiënte, minimale inspanning heel ver te komen. Weinig ruimte te laten voor twijfel en lummelen. Gewoon gasgeven. En nu weet haar lichaam niet hoe het weer tot rust komt.

Er plopt een gedachte in mij op. ‘Saar?’ vraag ik voorzichtig, ‘Als jij jezelf in de spiegel aankijkt, kun je dan zeggen dat jij je hier volledig voor inzet? Met alles wat je in je hebt gaat voor verandering? Of zou je het kunnen vergelijken met studeren voor een zesje? Voldoende om het vak af te strepen, maar het krijgt niet jouw onverdeelde toewijding en aandacht’. Hier moet Saar even over nadenken. ‘Hmm, daar kun je wel eens gelijk in hebben’, zegt ze eerlijk. ‘Ik heb het idee dat ik er heel druk mee ben, maar als ik eerlijk kijk, is dat vooral in mijn hoofd. In praktische zin heb ik nog niet zoveel veranderd’.

De regen tikt niet langer op het zolderraam. Saar pakt haar jas van de verwarming. Bijna droog. ‘Op zich ook niet zo gek’, peinst ze verder, ‘Ik ben gewend dat ik verder kom door harder te werken. Deze uitdaging vraagt het tegenovergestelde van me. Dat ik leer om stil te staan’.